Jednym z częstych sposobów tworzenia absolutu jest określenie pewnego miejsca tam i nałożenie na niego mechanizmu czasowego, to może być wieczność lub jakiś zamknięty granicami okres, lub aczasowość . W koncepcji natury buddy Dōgena występuje wspomniany już wymiar bycia-niebycia pretendujący do wymiaru absolutnego. Człowiek lub istoty czujące, lub jak podkreśla Dōgen, wszystkie istoty, stoją przed Absolutem, z pewnym zadaniem. Jednym z głównych założeń tej koncepcji jest sposób działania czasu, a dokładnie to, że czas ma taką naturę, że rzeczy (wszystkie istoty) mogą się w nim utrzymywać. Buddyjska idea chwilowości czasu stawia opór takiemu utrzymywaniu się w czasie. Czas nie jest rozciągły, zatem żadne rzeczy (istoty) nie mogą się w nim utrzymywać. Dōgen korzysta z tej koncepcji czasu i wywodzi z niej koncepcję trwałości i niestałości natury buddy.
Dla racjonalnego umysłu, nie ma żadnego wyjścia z koanu (koanu podobnego do szyjki butelki ), ale w oświeconej naturze buddy to doświadczone w całości jest jako niewypowiedziane. Metafizyka Dōgena zawiera świat stawania się.
Cechą natury buddy jest niestałość (mujo bussho). Szósta część Bussho otwiera się tymi słowami: Szósty patriarcha powiedział do swego ucznia Xingchanga: Nie-trwałość jest właśnie Naturą buddy. Trwałość zaś jest właśnie umysłem rozróżniającym dobro i zło wszystkich cząstek istnienia.
To stwierdzenie z kronik zaprzecza powszechnemu poglądowi, że natura buddy jest trwała, a podstawa umysłu, kiedy umysł jest aktywny zmienia się. Dōgen wyjaśnia to w taki sposób: Nietrwałość, o której mówi tu szósty patriarcha, nie jest nietrwałością, którą pojąć mogą uczniowie zewnętrznych ścieżek i dwóch wozów. Choć mówią oni, i patriarchowie, i współcześni uczniowie, że wszystko jest ulotne i nietrwałe, to nie potrafią pojąć prawdziwego znaczenia [tych słów]. Ponieważ to sama nietrwałość głosi nietrwałość, nietrwałość praktykuje nietrwałość, nietrwałość doświadcza nietrwałości, wszystko nie jest niczym innym niż nietrwałością. „Objawiając swoje ciało tym, którzy dzięki temu mogą zostać zbawieni, objawia swoje ciało nauczając w ten sposób Prawa". To jest Natura buddy. Albo też w zależności od potrzeby objawia długie ciało Prawa lub krótkie ciało Prawa. Przebywający wciąż w świętości (budda) jest nietrwałością. Przebywający wciąż w ułudzie (człowiek nie rozumiejący Prawa) jest nietrwałością. [Jeżeli] święty i przebywający w ułudzie byliby trwałymi, nie byliby Naturą buddy .
Wygłaszając takie opinie Dōgen stał w opozycji do nie-buddystów, do buddystów hinajany, jak również wielu szkół mahajany . Ale Dōgen poważnie traktował aksjomat mahajany o identyczności samsary i nirwany komentując: To głupie poglądy tych o niewielkich możliwościach, to wąskie rozważania. [Gdy] ciało buddy jest małe, działanie Natury [buddy] jest niewielkie. Dlatego szósty patriarcha mówi: „Nietrwałość jest właśnie Naturą buddy .
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz